وظایف منتظر و آسیب شناسی انتظار در عصر غیبت
94 بازدید
تاریخ ارائه : 8/27/2014 11:30:00 AM
موضوع: اخلاق و عرفان

وظایف منتظر و آسیب شناسی انتظار در عصر غیبت                                                     

در متون حدیثی و روایات شیعه تعبیر معنادار وامیدبخش«انتظار فرج» در ارتباط با «عصر غیبت» و زمینه سازی برای «ظهور» امام غایب از نظر به کار رفته است و توصیه های فراوانی در مورد انتظار فرج، ارزش، فضیلت و رهاوردهای انتظار کنش گرانه و معنادار مطرح شده است از جمله: پیامبر اکرم (ص) می فرماید: «افضل اعمال امتی انتظار الفرج من الله عز و جل»، (بحارالانوار، ج52، ص 128) یا می فرماید: «افضل العباده انتظار الفرج»)، (معجم احادیث امام مهدی، ج 1ص 268). امیرالمومنین علی (ع) نیز می فرماید: «انتظرو الفرج و لاتیأسوا من روح الله فان احب الاعمال الی الله عز و جل انتظار الفرج الآخذ بامرنامعنا غداً فی حظیره القدس و المنتظر للفرج کمتشحط بدمه فی سبیل الله»، (منتظر فرج باشید و از رحمت ما مأیوس نگردید که محبوب ترین اعمال نزد خداوند – عزوجل – انتظار فرج است ، کسی که پذیرای امر ما باشد فردا در حظیره القدس با ماست و کسی که منتظر فرج باشد مانند کسی است که در راه خدا به خون خود آغشته شده است)، (بحار الانوار، ج53، ص 123). امام جواد (ع) نیز می فرماید: «افضل اعمال شیعتنا انتظار الفرج، من عرف هذا الامر فقد فرج عنه بانتظاره»، (بحارالانوار، ج52،ص 110) ونیز نقل شده : «انتظرو الفرج فان ذلک فرجکم»یا «انتظار الفرج من اعظم الفرج»، (انتظار فرج از بزرگترین گشایش هاست)، «بحارالانوار، ج52، ص 122» از مهم ترین نکات و موضوعاتی که باید در عصر غیبت و در ارتباط با انتظار به آن توجه داشت: وظایف، منتظر می باشد، اینکه منتظر واقعی ظهور مصلح موعود چه رَویّه ای در زندگی پیش گیرد و چه وظایفی در ارتباط با امام غایب بر عهده دارد؟ استاد صفائی حائری (ره) می فرمود: اگر جوانی از من سوالی بپرسد و در حالی که من به سوال وی گوش می دهم یا پاسخ می گویم بگویند: امام زمان(عج) یک کوچه پایین تر تشریف دارد من جواب آن جوان را ناتمام گذاشته و به خدمت حضرت مشرف نمی شوم، چرا که می دانم اگر به حضور حضرت (ع) برسم به من خواهد فرمود: وظیفه تو پاسخ دادن به سوال آن پرسش کننده بودو چرا جواب وی را کامل ندادی؟! از جمله وظایف یک منتظر که ذیلاً به ده مورد اشاره می شود عبارتند از :

1-  معرفت: در احادیث نقل شده است: «من مات و لیس له امام یسمع له و یطیع مات میتةالجاهلیه» (کسی که بمیرد و امامی نداشته باشد تا از او بشنود و اطاعت کند به مرگ جاهلیت مرده است) ، (بحارالانوار، ج123، ص 92)

«زراره» از امام صادق (ع) می پرسد : اگر در عصر غیبت بودم چه کار کنم؟ امام (ع) می فرماید:«یا زراره! ان ادرکت ذلک الزمان فالزم هذا الدعا: الّلهم عرفنی نفسک فانک ان لم تُعرّفنی نفسک لم اعرف نبیک، اللهم عرفنی رسولک فانک ان لم تعرفنی رسولک لم اعرف حجتک. اللهم عرفنی حجتک فانک ان لم تعرفنی حجتک ضللتُ عن دینی»، (ای زراره! اگر آن زمان را درک کردی پیوسته این دعا را بخوان: خدایا! خودت را به من بشناسان که اگر خودت را به من نشناسانی پیامبرت را نخواهم شناخت. خدایا! پیامبرت را به من بشناسان که اگر پیامبرت را به من نشناسانی حجتت را نخواهم شناخت. خدایا! حجتت را به من بشناسان که اگر حجتت را به من نشناسانی از دین منحرف و گمراه خواهم شد.(بحارالانوار، ج52، ص147) امام علی (ع) می فرماید: «رجال مومنون عرفوا الله حق معرفته و هم اصحاب المهدی فی آخر الزمان»، (منتخب الاثر، ص 611) و از امام کاظم (ع) نیز نقل شده است که :«افضل العباده بعد المعرفه انتظار الفرج» این معرفت توام با بصیرت به محبت و تبعیت نیز منتهی خواهد شد چرا که شناخت امام (ع) که مظهر و مجلای کمالات و فضایل می باشد موجب آشکار شدن و علم به کمالات وی خواهد گردید و این شناخت محبت و ارادت به امام (ع) را نیز در پی خواهد داشت محبت نیز اگر واقعی باشد به گونه ای اجتناب ناپذیر موجب پیروی و مشاکله و هم سنخ شدن در  حد خود با محبوب خواهد گردید.

          گر معرفت دهندت بفروش کیمیا را     گر کیمیا دهندت بی معرفت گدائی

2-تأسّی به امام (ع)

پیامبر اکرم (ص) می فرماید:«طوبی لمن ادرک قائم اهل بیتی و هو یاتم به فی غیبته قبل قیامه»، (خوشا به حال کسی که قائم اهل بیت مرا درک می کند و در دوران غیبت و قبل از قیامش به او تاسی می نموده است)، (بحارالانوار، ج72، ص 51). کسی که منتظر امام غایب است باید آن حضرت (عج) را الگوی خود قرار دهد. امام رضا (ع) می‌فرماید : مهدی (عج) سخاوتمند ترین انسانها می باشد «یکون اسخی الناس» (الملائکه و الفتن، ص137) و امام صادق (ع) نیز می فرماید: «المهدی سمح بالمال»، (الزام الناصب، ص95) کسی که بخیل و ممسک می باشد نباید و نمی تواند ادعای پیروی از مهدی (عج) را داشته باشد. تاسی به امام عصر (عج) موجب بسط فرهنگ مهدوی و به نوعی مهدی یاوری خواهد گردید.

3-پرهیزگاری و ورع:

 پرهیزگاری و خودپائی، خویشتن بانی و دوری از گناه از مهم ترین وظایف منتظر می باشد. امام (ع) می‌فرماید: «من سره ان یکون من اصحاب القائم فلینتظر و لیعمل بالورع و محاسن اخلاق و هو منتظر»، (هر کس دوست دارد از اصحاب قائم (عج) باشد پس منتظر [هدفدار و با بصیرت] باشد و ورع و حسن خلق داشته باشد)، (بحارالانوار، ج52، ص 140).

4-پیروی و تبعیت

پیروان واقعی مهدی (عج) خواست وی را بر خواست خودمقدم می دارند، امام صادق (ع) می فرماید: «هم اطوع له من الاَمه لسیدها»، (اطاعت آنان نسبت به مهدی از اطاعات کنیز نسبت به مولایش بیشتر است)، (بحارالانوار، ج52، ص 308) 

5-رابطه:

از دیگر وظایف منتظران واقعی، ارتباط قلبی مدام ومستمر با حضرت (عج) می باشد امام باقر (ع) می‌فرماید: «ان ذکرنا من ذکر الله»، (اصول کافی، ج2، ص 496، ح2) . در آیه آخر (200) سوره آل عمران می فرماید «یا ایها الذین امنو اصبروا و صابروا و رابطوا...» مراد از «رابطو» را ارتباط با امام عصر (عج) معنی کرده‌اند، خواندن زیارت های مربوط به حضرت (عج) دعا برای ظهور امام (ع) ارتباط قلبی با حضرت (عج) از مهم ترین وظایف منتظر می باشد. مخصوصاً خواندن زیارت آل یس، دعای عهد، دعای ندبه و ... زمینه را برای ارتباط قلبی و همدلانه با حضرت (عج) آماده می کند. آیت اله سعادت پرور (ره) می گوید: علامه طباطبائی (ره) تقوا، معرفت و محبت، و خواندن زیارت آل یس را بسیار توصیه می فرمود.

6-امید واری و مأیوس نشدن:

از دیگر آداب انتظار، امیدواری و پرهیز از یاس و ناامیدی می باشد امام صادق(ع) می فرماید:« الا تعلم ان من انتظر امرنا و صبر علی ما یری من الاذی والخوف هو غداً فی زمرتنا»، (آیا نمی دانی که هرکس منتظر امر [ظهور] ماباشد و صبر نماید بر آنچه از اذیت و ترس می بیند، درآن دنیا در زمره ما خواهد بود) ، (کافی ، ج8، ص 37، ح7) و نیز می فرماید : «علیک بالصبر فی جمیع امورک»، (برتو باد صبر در تمامی امور خود»، (کافی ، ج2، ص 88، ح3) مولانا صبر را کیمیایی می داند که برتر از هر کیمیایی می باشد وخداوند مانند آن نیافریده است:

          صدهزاران کیمیا حق آفرید                    کیمیایی همچو صبر آدم ندید

                                                                   مثنوی معنوی، دفتر سوم، بیت: 1854

و نیز گوید:

          صبر باشد مشتهای زیرکان                    هست حلوا آرزوی کودکان

                                                                    مثنوی معنوی، دفتر اول، بیت :1601

7-دعا:

از دیگر وظایف منتظر، دعا به حضرت (عج) و نیز دعا جهت تعجیل ظهور می باشد در احادیث آمده است: «اکثروا الدعاء بتعجیل الفرج»، (برای تعجیل فرج زیاد دعا کنید)، (کمال الدین، ج2، ص 485) و نیز نقل شده است: «علیکم بالدعا و انتظار الفرج». از دعاهای توصیه شده: دعای عهد، دعای غریق، دعای فرج، دعای معروف: الهم کن لولیک ...و.... می باشد.

8-زیست اخلاقی و تهذیب نفس

از دیگر آداب مهم و وظایف منتظر زیست اخلاقی می باشد، از صفات مورد توصیه: خاموشی و سکوت جز در موارد ضرورت، حلم و مدارا با مردم و ... می باشد.

جامعه ای که منتظر مصلح است خودش نیز باید صالح باشد تا زمینه را هر چه بیشتر برای  ظهور فراهم نماید. شیخ محمود شبستری گوید:

ز مهدی گر چه روزی چند پیشی                  بکش دجال خود مهدی خویشی

9-تعقل و بصیرت

وظیفه دیگر منتظر، زندگی خرد ورزانه و برخوردار از گوهر عقلانیت می باشد. در ارتباط با ظهور امام (عج) نقل شده است که حضرت موقع ظهور:«وضع یده علی رؤس العباد یکمل عقولهم و احلامهم» دست نهادن بر سر بندگان، بالغ کردن آنها وبرخوردار ساختنشان از قوه تشخیص می باشد. امام زمان (عج) موقع ظهور هم دلها را به استغنا و سیرچشمی می رساند و هم عقول را به کمال و بلوغ . چنانکه نقل شده است: «یملا الله عز و جل قلوب امتی الاستغناء»

10-ناظر دانستن امام (عج) برخود:

از دیگر وظایف منتظر، ناظر دیدن امام بر حالات و رفتار و گفتار خود می باشد قرآن می فرماید: «... وقل اعلموا فسیری الله اعمالکم و رسوله و المومنون...»، (توبه، 105) مراد از «مومنون» آنگونه که در تفاسیر و احادیث نقل شده: امامان معصوم و حجج الهی می باشند که ناظر بر عملکرد ما می باشند. اگر کسی امام را پس از خدا و پیامبر بر خود ناظر بداند بر خود پائی و خویشتن بانی او افزوده خواهد شد و زندگی اش توام با مراقبه و کف نفس خواهد شد.


هر جا که هستی حاضری از دور بر ما ناظری      شب خانه روشن می شود تا یاد نامت می کنم

                                                                                                          مولانا

 از یکی از اهل معرفت پرسیده بودند، چگونه می توان به محضر امام (عج) شرف یاب شد؟ در پاسخ گفته بود: وقتی کسی می تواند به حضور حضرت (عج) برسد که غیبت و ظهور برایش یکسان باشد. در زمان غیبت حضرت نیز مانند عصر ظهور و چونان کسی باشد که در حضور حضرت (عج) و منظر و مرآی وی قرار دارد، چنین کسی تدریجاً به یک زندگی در کنار حضرت (عج) عادت می کند و به «مهدی زیستی» پس از«مهدی باوری»، «مهدی شناسی» و «مهدی یاوری» می رسد.

آفات و آسیب های انتظار پویا ونتیجه بخش:

از دیگر مباحث مهم مربوط به مهدویت و انتظار بررسی آفات و اجتناب از رویکرد ناصواب به این مقوله می باشد از جمله آفات انتظار عبارتند از:

1-برداشت ناصواب از انتظار

تلقی منفعلانه و کنش پذیرانه از انتظار که موجب رکود و سرخوردگی می گردد از آسیب های مربوط به انتظار می باشد انتظاری مبارک است که با پویایی و کنش گری فعالانه، معقول و روشمند توام باشد. خانم «طاهره صفارزاده» در سروده ای می گوید: «همیشه منتظرت هستم / بی آنکه در رکود نشستن باشم».

2-طرح مباحث غیرضروری

از دیگر آسیب های انتظار طرح مباحث و پرسشهای بی فایده و غیرضروری می باشد که در سطح تعمیم یافته به گونه ای که اذهان را مشغول و طرح مباحث مهم و مفید را کم رنگ سازد و از موضوعات مهم تر واصلی تر غافل نماید باید از فراگیر شدن آنها احتراز داشت. سوالاتی مانند ازدواج حضرت، تعداد فرزندان ؟! محل سکونت و .. از مباحثی هستند که طرحشان موجب صرف وقت و ... خواهد شد و نتیجه ای شفاف نیز به همراه نخواهد داشت و نهایتاً حواشی بر متن غالب خواهد شد.

3-توقیت

از آسیب های دیگر مربوط به انتظار ومهدویت ، توقیت و تعیین وقت برای ظهور می باشدکه امامان علیهم السلام از این امر تحذیر داده اندو فرموده اند : آنان که برای ظهور وقت تعیین می کنند دروغگو می باشند: «کذب الوقاتون» چنین کاری در صورت عدم واقع شدن ظهور در وقت تعیین شده، موجب دلسردی و حتی بی اعتقادی می گردد.

4-ملاقات گرایی

از دیگر آسیب های مربوط به مهدویت «ملاقات گرایی» و مصروف ساختن تمام همّ و غمّ خود به زیارت حضرت (عج) می باشد چنانکه گویی یک منتظر تنها وظیفه اش نیل به زیارت حضرت (عج) می باشد، هر چند زیارت حضرت (عج) در عصر غیبت توفیق بسیار بزرگی است و بزرگانی نیز از اهل معرفت این توفیق را داشته اند ولی آنچه مهم است، «جلب رضایت» حضرت (عج) می باشد نه زیارت، چنان که کسانی امامان پیشین و پیامبر اکرم (ص) را بارها زیارت کرده بودند ولی این رؤیت نتیجه ای هدایت بخش برایشان نداشته است. همچنین باید توجه داشت که دیدار شخص حضرت در عصر غیبت جز برای اوحدیّ و کبار اهل معرفت مقدور نمی باشد و شاید کسانی حضرت (عج) را در قالب مثالی یا کارگزاران حضرت را زیارت بکنند و تصور نمایند که خود حضرت (عج) را دیده اند، ملاقات حسی حضرت (عج) بسیار نادر می باشد و به توصیه آیت اله بهجت (ره) اگر خوب باشیم خود حضرت دنبال ما می آید.

5-فریب مدعیان نیابت خاصه

غیبت و انتظار نیز مانند اغلب موضوعات دینی دستمایه سوء استفاده برخی بیماردلان قرارگرفته وخواسته اند با سوء استفاده از عواطف و عقاید پاک محبّان اهل بیت و منتظران و پیروان مهدی موعود(عج) به منویّات نفسانی و دنیوی خود برسند،باید با بصیرت و دیده وری مراقب این فرصت طلبی ها بود و فریب اغوای هر شیادی را نخورد.

6-ترسیم چهره ای غیر واقعی از حضرت (عج) توام با خشونت و انتقام جویی:

از دیگر آفات مربوط به انتظار، ترسیم چهره ای خشن و خون ریز از حضرت می باشد که مثلاً موقع ظهور آنقدر خون می ریزد که پای اسبش تا زانو در خون فرو می رود!

آن حضرت ، مظهر رافت و رحمت الهی می باشد و لقبش مانند جدّ بزرگوارش پیامبر اکرم (ص) «رحمه للعالمین» می باشد. هر چند در مواردی شدت و قاطعیت اجتناب ناپذیر می باشد ولی بنای حضرت (عج) بر مهرورزی و مدارا می باشد [مانند اجداد طیبین و طاهرینش] نه خون ریزی و قلع و قمع.

7-وجود احادیث مخدوش و بی اصل که به معصومین علیهم السلام نسبت داده شده است:

 موضوع دیگری که عنایت متخصصین و صاحب نظران را می طلبد پالایش احادیث مربوط به حضرت (عج) می باشد که بعضاً سخنانی مخدوش و بدون سند که در فقه الحدیث و رجال و درایه رد شده می باشند در مورد امام عصر (عج) گفته می شود که در فقه الحدیث و علم رجال و درایه بی اعتبار می باشند و نیز تهمت های ناروایی که به شیعیان و انتظار و نحوه انتظار نسبت داده می شود باید واکاوی و استخراج گردند و احادیث صحیح و معقول و قطعی الصدور جای این سخنان را در باورهای شیعیان و نیز منتقدان بگیرد. 

8-تطبیق

از دیگر آسیب های مربوط به انتظار، تطبیق می باشد که باید از انطباق حضرت(ع) و عصر ظهور به هر شباهتی اجتناب داشت که بعضاً با حسن نیت و علاقه وافر به ظهور حضرت صورت می پذیرد ولی عملی مفید و معقول نمی باشد.

9-طرح نابجای انتظار و دفاع نادرست

از دیگر آسیب ها، طرح نابجا و بدون برخورداری از پشت بند علمی در هر محفل و موقعیت می باشد که بعضاً موجب پیدایش ابهامات و نهایتاً تبعات سوء می گردد. مهدویت و انتظار نیز مانند هر مقوله معرفتی اگر به گونه ای ناصواب و کژتابانه مورد دفاع واقع گردد مضارّ دفاع بیشتر از فوایدش خواهد شد.

10-استفاده ابزاری و استحصالی از امام عصر (عج)

آفت دیگری که باز می تواند توسط سودجویان و فرصت طلبان مطرح شود استفاده ابزاری از اصل غیبت و انتظار می باشد که باید مراقب بود هوای نفس غالب نیایدو مهدی موعود (عج) برای برای نیل به هدفهای شخصی مصروف نشود.

علل غیبت امام (عج):

سؤال دیگری که در ارتباط با موعود (عج) مطرح می شود علل غیبت می باشد که چرا امام زمان (ع) در پس پرده غیبت است؟ در پاسخ می توان گفت: برای غیبت امام (عج) دلایل چندی می توان عنوان کرد که از جمله ی آنها :

1-  تدریج در فیض رسانی:

هر چند خداوند از ظاهر ساختن حجت فرجامین خود ناتوان نیست و می تواند صالحان را با «سبب سازی» و «سبب سوزی» خود به خلافت و حکومت رساند ولی "قابل" ها چنین استعدادی را ندارند و تابع شرایط و مقدمات هستند که تا وقتی آن شرایط حاصل نشود «وعده الهی» محقق نخواهد شد و غیبت امام برای تحقق آن شرایط می باشد.

2- اصحاب خاص:

 از دلایل دیگر غیبت امام (ع) جمع نیامدن اصحاب خاص با آن شرایط و قابلیت های لازم و منحصر به فرد می باشد که 313 نفر به عنوان هسته ی اولیه یاران حضرت (ع) موقع خروج می باشندو زمان ظهور جمع می آیند و شاید هنوز چنان یارانی با شرایط خاص و امتیازات والا به دنیا نیامده‌اند.

3-  ترس از مرگ:

از دیگر دلایل غیبت امام (ع) نیز ترس از کشته شدن به گونه ای کم نتیجه می باشد که در احادیث نیز نقل شده است: «یخاف القتل»، (بحارالانوار ،ج 52،ص 90). البته واضح است که ترس از مرگ به معنی ترس نفسانی و موهوم نمی باشد که امری مذموم و نکوهیده می باشد بلکه مراد ترسی عقلانی است که بعضاً واجب و ضروری نیز می نماید.

4-  آزادی از بیعت طواغیت:

 آنگونه که از حضرت نقل شده است :امام (ع) در پاسخی که توسط دومین نایب خود «محمد بن عثمان» به اسحاق بن یعقوب مرقوم می دارد، می فرماید :«در حالی ظهور خواهم کرد که بیعت هیچ طاغوتی بر گردنم نیست»، «لابیعه لاحدٍ من الطواغیت فی عنقی»، (بحار الانوار، ج2، ص92)

5-  اسرار نهانی غیبت:

با تمام مطالبی که در مورد علت غیبت امام (ع) گفته می شود، غیبت اسراری نیز دارد که برایمان معلوم نیست و پس از ظهور تبیین خواهند شد و آنگونه که در احادیث نقل شده است: مانند شکستن کشتی، کشتن جوان و تعمیر دیوار توسط خضر علتش نامعلوم می باشد ولی یقیناً مانند سایر کارهای خداوند حکیم، بی حکمت نمی باشد، حال سوالی که مطرح می باشد اینکه : امام غایب چه فایده ای برای ما دارد؟

آنگونه که در احادیث از پیامبر اکرم (ص) و امام عصر( ع) نقل شده : امام (ع) در عصر غیبت به خورشید در پس ابر تشبیه شده پیامبر اکرم (ص) می فرماید: «ای والّذی بعثنی بالنبوه انّهم لینتفعون به و یستضیؤن بنور ولایته فی غیبته کانتفاع النّاس بالشمس و ان جلّلها السحاب»، (به خدای که مرا به نبوت برگزید در زمان غیبت از او بهره می برند و از نور هدایتش روشنائی می گیرند چنانکه از آفتاب پشت ابر بهره مند می شوند)، (بحارالانوار، ج52، ص93) و نیز از حضرت ( عج) نقل شده است که : «و اما وجه الانتفاع بی فی غیبتی کالانتفاع بالشمس اذا غیّبها عن الابصار السحاب»، (کیفیت استفاده از من در زمان غیبتم مانند استفاده از خورشید پشت ابر می باشد)، (بحارالانوار، ج52، ص92) .

خورشید در پشت ابر نیز مرکزیت و محوریت خود را دارد و سیارات گرد او می گردند امام(ع) نیز در پس پرده غیبت محوریت خود را دارد

هو المدار بل هو المدیر                              بامره التقدیر و التدبیر

                                                                    آیت الله غروی اصفهانی

همچنین ابر آفتاب را نمی پوشاند بلکه ساکنان زمین را در محدوده ای خاص می پوشاند غیبت امام نیز در واقع محروم بودن بندگان خدا از رویت او می باشد و گرنه چگونه کسی که محور عالم وجود است و می‌تواند هر لحظه در هر جا حضور داشته باشد غایب است؟ این سخن از "خواجه نصیرالدین طوسی در ارتباط با حضرت(عج) معروف است که: «وجوده لطف و تصرّفه لطف آخر و عدمُه منّا»

    جمال یار ندارد حجاب و پرده ولی               غبار ره بنشان تا نظر توانی کرد

                                                                                              حافظ

پوشاندن ابر مختص کسانی است که در زمین هستند حال اگر کسی چنان اوج گرفته باشد که فراتر از ابرها واقع شود برایش مانع و حجابی نخواهد بود آنگونه که مولانا گوید:

    ز منزلات خود گر برون نهی قدمی                  نزول در حرم کبریا توانی کرد

                                                                                     دیوان شمس

و

     تو کز سرای طبیعت نمی روی بیرون              کجا به کوی طریقت گذر توانی کرد

                                                                                                         حافظ

خورشید در پشت ابر نیز گرمادهی ،حرارت بخشی و نور افشانی خود را اعمال می کند و ساکنان زمین از این منافع برخوردار و بهره مند می شوند و اینگونه نیست که در پشت ابر، بود و نبود خورشید یکسان باشد، امام نیز در عین غیبت، هدایت رسانی و افاض? خود را اعمال می دارد آنگونه که در زیارت حضرت (ع) نقل شده است :«السلام علیک یا نورالله الذی یهتدی به المهتدون »آن حضرت مانند مغناطیس زمین که با وجود نامشهود بودن تعیین سمت و سو می کند به تدبیر و هدایت گری مشغول است و به عنوان واسطه فیض بندگان را به کمال مطلوب رهنمون می شود آنگونه که در زیارتش می گوئیم: «السلام علیک یا صاحب التدبیر»

    تو خود چه لعبتی ای شهسوار شیرین کار        که توسنی چو فلک رام تازیانه توست

                                                                                            الحمدلله رب العالمین

              http://arshiyaa.blogfa.com/post-225.aspx

وب جناب آقای سیامک مختاری   (عرشیا)                                             

http://nasimemarefat.parsiblog.com/Posts/2199/

وبگاه نسیم معرفت درخدمت شما